Waarom luistert mijn kind nou niet in één keer?
"Hoe vaak moet ik het nou nog zeggen?!"
Wees eens eerlijk, hoe vaak zeg jij deze zin tegen jouw kind?
Bij de spullen die niet netjes opgeruimd worden, maar midden in de gang liggen. Als je al 5x hebt gezegd dat het avondeten klaar is, maar er nog steeds niemand aan tafel zit. Of als er weer getreuzeld wordt bij het aankleden.
Soms voelt het echt alsof je kind niet naar je luistert.
Alsof je alles dubbel moet vragen, tot je uiteindelijk boos wordt omdat het lijkt alsof je kind je gewoon negeert.
Maar wat nou als je kind je meestal niet bewust negeert?
Als we wel kijken naar het gedrag, maar niet naar de oorzaak
Wanneer kinderen moeilijk luisteren, snel boos reageren, veel huilen of regelmatig ontploofen, zijn we snel geneigd om het gedrag op te willen lossen.
We corrigeren, leggen uit, waarschuwen en stellen (nog) strengere grenzen. Maar vaak is het gedrag slecht het topje van de ijsberg en zit er nog veel meer onder.
Want een kind dat niet luistert, kan ook een kind zijn dat zo moe is dat er weinig ruimte meer over is om informatie te verwerken. Een kind dat boos wordt om iets kleins, kan al de hele dag spanning hebben opgebouwd. En een kind dat bij het minste of gerinste in tranen uitbarst, heeft misschien al veel langer geprobeerd om alle ballen in de lucht te houden.
Dat betekent niet dat alles zomaar mag, of dat je geen grenzen meer hoeft te stellen. Het betekent wel dat het helpend kan zijn om verder te kijken dan gedrag alleen. Anders blijf je misschien steeds tegen hetzelfde probleem aanlopen.
Het emmertje van je kind: hoe vol raakt het gedurende de dag?
Ik gebruik vaak het beeld van een emmer. Gedurende de dag vallen er allerlei druppels in de emmer. Sommige druppels zijn klein en nauwelijks merkbaar, terwijl andere druppels veel groter zijn en ervoor zorgen dat de emmer snel vol raakt.
Zolang er voldoende ruimte in de emmer zit, kan je kind de meeste dingen prima aan. Hij/zij heeft ruimte om te luisteren, flexibel te zijn, teleurstellingen te verwerken en met veranderingen om te gaan. Maar hoe voller de emmer raakt, hoe moeilijker het wordt. En een druppel die normaal gesproken geen probleem zou zijn, kan ineens de emmer doen overlopen.
En een overlopende emmer kan er bij elk kind anders uitzien. Het ene kind wordt boos, de ander gaat huilen. Sommige kinderen worden drukker en lijken juist helemaal niet meer te luisteren. Terwijl andere kinderen zich terug trekken, stil worden of proberen niemand tot last te zijn. Dat is niet altijd onwil, maar kan ook betekenen dat de emmer al behoorlijk vol zit.
Welke druppels kunnen er in die emmer terecht komen?
Veel mensen denken bij deze druppels vaak direct aan de sensorische prikkels, zoals licht, geluid, drukte. Maar deze druppels kunnen ook uit heel veel meer bestaan. Zoals bijvoorbeeld een ruzie met een vriendje of vriendinnetje, spanning voor de zwemles, verwachtingen (van jezelf of anderen) om goed te presteren, een drukke klas, slecht slapen of onverwachte veranderingen.
En weet je dat deze druppels niet alleen maar bestaan uit negatieve dingen, maar ook uit leuke activiteiten. Bijvoorbeeld heeft veel enthousiasme voor die leuke activiteit die je gaat doen, zoals een verjaardagsfeestje, een speelactiviteit of een schoolreisje.
Het gaat dus niet alleen om hoeveel prikkels je kind binnen krijgt, maar ook om wat die prikkels met je kind doen.

Waarom kan mijn ene kind dan veel meer hebben als mijn andere kind?
Misschien herken je dit wel. Twee kinderen zitten in dezelfde klas, maken hetzelfde mee en gaan daarna allebei naar huis. De een vertelt enthousiast over de dag en speelt vrolijk verder. Het andere kind is boos, wil niets meer en ontploft als je vraagt om de schoenen op te ruimen.
Hoe kan dat? Niet elk kind krijgt dezelfde hoeveelheid druppels binnen en niet iedereen heeft een even grote emmer. Voor het ene kind is een druk klaslokaal een klein druppeltje, voor het andere kind is dit een flinke regenbui.
Ook spelen andere factoren, zoals goed slapen, een rol op het formaat van de emmer. Dat maakt dus ook dat iets wat gister goed ging, vandaag te veel kan zijn.
Moet je dan alle prikkels maar weghalen?
Nee, gelukkig niet! Je kan je kind niet beschermen tegen alle spanning, teleurstelling, vermoeidheid of frustratie. En dat hoeft ook niet. Ze hebben deze ervaringen ook nodig om te leren omgaan met nieuwe situaties, lastige gevoelens en uitdagingen in het leven.
Het doel is dus niet de druppels te verwijderen, maar om beter te begrijpen welke druppels voor jouw kind zwaar wegen, wat er voor zorgt dat de emmer sneller vol raakt en wat jouw kind helpt om de emmer weer wat leger te maken.
Soms helpt het de omgeving aan te passen. Soms heeft een kind behoefte aan beweging, rust, voorspelbaarheid of juist even helemaal niets hoeven. Soms is het van belang om verwachtingen bij te stellen en soms heeft je kind vooral behoefte aan verbinding.
Wat er werkt, dat verschilt per kind en per situatie. Maar wat over het algemeen een goed idee is, is om er voor te zorgen dat je niet pas in actie komt als de emmer van je kind overgelopen is. Als jij leert herkennen wanneer de emmer voller raakt, kan je je kind al eerder helpen.
Wil jij beter begrijpen wat er in het emmertje van jouw kind gebeurt?
Misschien ben je op zoek naar minder strijd na schooltijd. Misschien ben je het beu om steeds te zeggen: "Hoe vaak moet ik het nou nog zeggen?!". Of misschien wil je je kind helpen om minder snel boos te worden. Dan kan het helpen om niet alleen naar het gedrag te kijken, maar naar alles wat eraan voorafgaat.
Tijdens mijn gratis webinar "Van volle emmer naar meer rust" neem ik je mee in de wereld van prikkels en overprikkeling. Je ontdekt waarom de ene emmer sneller vol raakt dan de andere, welke factoren allemaal invloed hebben op de hoeveelheid ruimte in het emmertje van je kind en hoe je kunt herkennen dat het emmertje voller begint te raken.
En we kijken vooral ook naar wat je zelf kunt doen. Hoe kan je jouw kind helpen om de emmer minder snel te laten overlopen? Je krijgt praktische handvatten om thuis toe te passen. Niet om ieder lastig moment te voorkomen, maar om je kind beter te begrijpen en ondersteunen. Wil jij dit ook? Meld je dan nu hier aan.




Opmerkingen